જમીનવિહોણાઓની સમસ્યા

Wjatsapp
Telegram

કચ્છમાં દલિતો અને આદિવાસીઓ માટે, જમીન વિતરણનો વચન એક મૃગજળ જેવું રહ્યું છે. જ્યારે ગુજરાતના કુલ ઘરોમાં આદિવાસીઓનો હિસ્સો 24.66% છે, જમીનનો માલિકીનો હિસ્સો ફક્ત 13.57% છે. ગુજરાતમાં દલિતો માત્ર 7.75% વસ્તી ધરાવે છે અને જમીનનો માલિકીનો હિસ્સો માત્ર 2.61% છે. સમગ્ર રાજ્યમાં વિખેરાઇ ગયેલા હોવાને લીધે પોતાને અભિવ્યક્ત કરવાનું ભાગ્યે જ તક ધરાવતા હતા.
નવસર્જનના અભ્યાસ પ્રમાણે, સર્વે કરવામાં આવેલા 98.4% ગામોમાં ઇન્ટર-જાતિ લગ્ન પર પ્રતિબંધ હતો અને આંતર જાતિના યુગલો હિંસાનો ભોગ બનતા. 98.1% ગામોમાં, દલિત એક બિન-દલિત વિસ્તારમાં મકાન ભાડે રાખી શકતો નથી. 97.6% ગામોમાં, દલિતો જે બિન-દલિતોના પાણીનાવાસણોને સ્પર્શ કરે તો શુધ્ધત્વભંગ ગણવામાં આવતો હતો. ભાનુભાઈ પણ આવી જ નીતિના શિકાર થયા છે.

“મોટા જમીનમાલિકો નિશ્ચિતપણે ઉચ્ચ જાતિના હોય છે, ખેડૂતો મધ્યમ વર્ગના છે, અને કૃષિ કામદારો મોટેભાગે દલિતો અને આદિવાસીઓ છે,” એક રિપોર્ટ જણાવે છે. સેન્સસ ઓફ ઇન્ડિયા દ્વારા આ મહિને પ્રકાશિત કરેલા ડેટાની પુષ્ટિ કરે છે કે ભારતમાં 71% દલિતો કૃષિ મજૂરો તરીકે કામ કરે છે. મોટી આદિવાસી વસ્તી ધરાવતા થોડાક રાજ્યો ઉપરાંત દેશના બાકીના વિસ્તારોમાં  ખેડૂતો કરતાં દલિતોની  કૃષિ મજૂરો બનવાની શક્યતા વધારે છે. ખાસ કરીને બિહાર, હરિયાણા, પંજાબ, ગુજરાત, આંધ્રપ્રદેશ, તમિળનાડુ અને કેરળમાં લગભગ તમામ દલિત ખેડૂતો કૃષિ મજૂરો છે, જેમાં મોટા ભાગના જિલ્લાઓમાં 90 %થી વધુનો આંકડો છે.

ઇન્ડિયા એક્સક્લૂઝન રિપોર્ટ 2016 માં સંકળાયેલી કેટલીક માહિતી પર અરસપરસ નજરથી સમજાશે  છે કે ભાનુભાઈ કોના માટે લડ્યા હતા. કૃષિમાં ભૂમિ વિનાશની સંખ્યા પર નજર નાખીએ તો અત્યાર સુધીમાં સૌથી વધુ દલિતો  છે – 57.30%. માત્ર 2.08% દલિત પરિવારો પાસે બે હેકટરથી વધુ જમીન છે. મોટા જમીન ધારકો પૈકી દસ હેકટર જમીન ધરાવતા 95% ઓબીસી અથવા અન્ય કેટેગરીના છે, અને માત્ર 3% દલિત છે.

ગ્રામીણ ભારતમાં કુલ ઘરમાંથી 20.2% દલિત પરિવારો કુલ ઉત્પાદક જમીનના 8.95% માલિકી ધરાવે છે. દાખલા તરીકે, પંજાબમાં 39.8% દલિતોમાં માત્ર 2.6% જમીન છે અને હરિયાણામાં 17.5% દલિત પરિવારો પાસે 1% થી ઓછી જમીન છે. રાષ્ટ્રીય રાજધાનીમાં પણ 41.6% દલિત પરિવારો પાસે 7.4% જમીન છે. દલિતોના કબજામાં ઘણું ઓછું છે, તેમાં પણ  58%માં તો  સિંચાઈ સુવિધા જ નથી.

માહિતી સોર્સ : હિદાયત ખાન – ૯૮૯૮૬૭૮૩૭૮


 

Sharuaat

સેંકડો યુવાનો છે જે ખરેખર પરિવર્તનનું કામ કરી રહ્યા છે અથવા તો આ વ્યવસ્થાને બદલવા રસ્તો શોધી રહ્યા છે. આવા યુવાદીપકો થકી બીજા યુવાઓને જગાડવા છે, ભ્રષ્ટ વ્યવસ્થા સામે લડતા કરવા છે. સાથે સાથે જે યુવાનોને યોગ્ય પ્લેટફોર્મ નથી મળી રહ્યું તેમને પણ મદદ કરવી એવો અમારો આશય છે. રાજકીય, સામાજિક, કળા, સાહિત્ય, IT, સોસીઅલ મીડિયા, વિજ્ઞાન, સંશોધન, વિગેરે એમ દરેક ક્ષેત્રમાં, યુવાનો માટે જે અગણિત સંભાવનાઓ છુપાયેલી છે, એ તેમને આ મેગેઝીનના માધ્યમથી તેમના હાથની હથેળી સુધી પહોંચાડવી છે. આ આર્ટીકલ વિષે તમારા પ્રતિભાવો કોમેન્ટમાં જરૂરથી લખજો. જય ભારત યુવા ભારત યુવાશક્તિ ઝીંદાબાદ કૌશિક પરમાર સંપાદક ૮૧૪૧૧૯૧૩૧૧

You may also like...

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *